Log in
Wat gebeurt er op psychologisch gebied met iemand die niet genoeg geld heeft om rond te komen? Naar die vraag is de afgelopen jaren onderzoek gedaan. De Psycholoog spreekt met onderzoekers Arnoud Plantinga en Leon Hilbert onder meer over schaamte en de invloed op het IQ. ‘Wat is direcht het gevolg van armoede en wat van zaken die met armoede samenhangen?’
Geertje Kindermans

Het is een hardnekkig idee: arme mensen hebben de armoede aan zichzelf te danken. Als ze de handen uit de mouwen zouden steken, zouden ze er een stuk beter voorstaan. Psycholoog Eldar Shafir en gedragseconoom Sendhil Mullainathan kwamen in 2013 met een krachtig tegenargument. Zij stelden dat armoede tot een lager IQ leidt. Wie in armoede leeft, is voortdurend bezig met het maken van moeilijke keuzes rondom geld, waardoor er minder mentale capaciteit overblijft voor andere cognitieve taken. En dat zie je terug in een IQ-test, zo stellen de onderzoekers. Het ligt dus niet aan de persoon, maar het is de situatie waarin mensen verzeild raken – arm zijn – waardoor ze nog dieper in de moeilijkheden raken. Het was de start van ander onderzoek naar de psychologische effecten van armoede. Psycholoog Arnoud Plantinga promoveerde aan de Universiteit van Tilburg op het onderwerp schaamte en armoede. Tegenwoordig is hij verbonden aan de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Dat veel arme mensen…