Samenvatting

Freudian electrical brain stimulation

M. van der Linden

This case study article describes the to many unlikely historical collaboration between psychoanalysis, brain research and biological psychiatry that took place in the United States in the mid-twentieth century. Neuroanatomist Paul MacLean developed a theoretical synthesis between prevailing evolutionary-neuroanatomical, psychosomatic and psychoanalytic thought. Inspired by this, two psychoanalysts interpreted their experiments with electrical brain stimulation from a psychoanalytic perspective. Lawrence Kubie thought he was bringing repressed memories back to consciousness by stimulating the temporal lobe. George Mahl tried to break down defense mechanisms through electrical brain stimulation, allowing unconscious irrational and conflictual processes to manifest consciously.  Their work shows that even in times of increasing polarization between biological and non-biological approaches within psychiatry, some clinicians and researchers continued to see added value in collaboration between supposedly incommensurable subdisciplines.


442 Weergaven
0 Downloads
Log in
Ruim zeventig jaar geleden vonden in de vs de eerste experimenten met therapeutische elektrische (diepe) hersenstimulatie plaats bij psychiatrische patiënten. Een aantal wetenschappers en psychoanalytici onderzocht toen de mogelijkheden deze techniek in te zetten voor onderzoek naar psychoanalytische concepten, zoals verdrongen herinneringen, afweer­mechanismen. Max van der Linden gaat in op de voor velen onwaarschijnlijke historische kruis­bestuiving tussen psychoanalyse, hersenonderzoek en biologische psychiatrie.

Verschillende perspectieven op psyche en behandeling

De huidige studenten psychologie leren hun vakgebied veelal kennen vanuit het biopsychosociale model. Gedrag en gedachten, ziekte en gezondheid, ze zijn het resultaat van een dynamische interactie tussen biologische, psychologische en sociale factoren. In de eerste decennia na de Tweede Wereldoorlog was dit holistische perspectief veel minder vanzelfsprekend. In vele maatschappelijke en wetenschappelijke debatten stonden verschillende benaderingen tegenover elkaar. Dit gold met name voor het biologisch perspectief, het sociale perspectief en de psychoanalyse.

Aanhangers van het biologisch perspectief werkten veelal op basis van het medisch model. Dat veronderstelt dat psychische en lichamelijke stoornissen duidelijk afgebakende – en door diagnostiek goed te bepalen – problemen zijn. In het lichaam proberen artsen en onderzoekers structurele of functionele verstoringen te vinden die duidelijk te relateren zijn aan een stoornis. Behandeling is vervolgens

Literatuurlijst

  1. Freud, S. (1923). Das Ich und das Es. Wenen: Internationaler Psychoanalytischer Verlag.
  2. Heims, S. (1991). The Cybernetics Group. Cambridge, MA: MIT Press.
  3. Higgins, J.W., Mahl, G.F., Delgado, J.M. & Hamlin, H. (1956). Behavioral changes during intracerebral electrical stimulation. Archives of Neurology & Psychiatry, 76(4), 399-419.
  4. Hirshbein, L. & Sarvananda, S. (2008). History, power, and electricity: American popular magazine accounts of electroconvulsive therapy, 1940–2005. Journal of the History of the Behavioral Sciences, 44(1), 1-18.
  5. Kandel, E.R. (1998). A new intellectual framework for psychiatry. American Journal of Psychiatry, 155(4), 457-469.
  6. Kandel, E.R. (1999). Biology and the future of psychoanalysis: A new intellectual framework for psychiatry revisited. American Journal of Psychiatry, 156(4), 505-524.
  7. Kandel, E.R. (2007). In search of memory: The emergence of a new science of mind. New York: Norton & Company.
  8. Kandel, E.R. (2008). Psychiatry, psychoanalysis, and the new biology of mind. Washington, D.C.: American Psychiatric Publishing.
  9. Kubie, L.S. (1953). Some implications for psychoanalysis of modern concepts of the organization of the brain. The Psychoanalytic Quarterly, 22(1), 21-68.
  10. MacLean, P.D. (1949). Psychosomatic disease and the” visceral brain”: Recent developments bearing on the Papez theory of emotion. Psychosomatic Medicine, 11(6), 338-353.
  11. MacLean, P.D. (1952). Some psychiatric implications of physiological studies on frontotemporal portion of limbic system (visceral brain). Electroencephalography and Clinical Neurophysiology, 4(4), 407-418.
  12. MacLean, P.D. (1990). The triune brain in evolution: Role in paleocerebral functions. New York: Plenum.
  13. Mahl, G.F., Rothenberg, A., Delgado, J.M. & Hamlin, H. (1964). Psychological responses in the human to intracerebral electrical stimulation. Psychosomatic Medicine, 26(4), 337-368.
  14. Panksepp, J. & Solms, M. (2012). What is neuropsychoanalysis? Clinically relevant studies of the minded brain. Trends in Cognitive Sciences, 16(1), 6-8.
  15. Penfield, W. (1952). Memory mechanisms. Archives of Neurology & Psychiatry, 67(2), 178-198.
  16. Pickersgill, M. (2010). From psyche to soma? Changing accounts of antisocial personality disorders in the American Journal of Psychiatry. History of Psychiatry, 21(3), 294-311.
  17. Raz, M. (2008). Between the ego and the icepick: Psychosurgery, psychoanalysis, and psychiatric discourse. Bulletin of the History of Medicine, 82(2), 387-420.
  18. Richert, L. & Reilly, F. (2014). American psychiatry scholarship: The pendulum maintains its momentum. Medical History, 58(4), 614–81.
  19. Sadowsky, J. (2006). Beyond the metaphor of the pendulum: Electroconvulsive therapy, psychoanalysis, and the styles of American psychiatry. Journal of the History of Medicine and Allied Sciences, 61(1), 1-25.
  20. Shorter, E. (1997). A History of Psychiatry: From the Era of the Asylum to the Age of Prozac. New York: John Wiley & Sons.
  21. Vroon, P. (1989). Tranen van de krokodil: Over de snelle evolutie van onze hersenen. Baarn: Ambo.
  22. Vroon, P. (1992). Wolfsklem: De evolutie van het menselijk gedrag. Baarn: Ambo.
  23. Winter, A. (2012). Memory: Fragments of a Modern History. Chicago: University of Chicago Press.